Hoornaars

De hoornaar

Hoornaars (Vespa) is een geslacht uit de familie van plooivleugelwespen waarvan de soorten vooral qua grootte goed van andere wespen zijn te onderscheiden. Er bestaan in dit geslacht zo’n 25 soorten. Daarvan hebben de volgende 3 soorten om verschillende redenen onze speciale belangstelling:

  • Vespa crabro (Europese hoornaar)
    • Deze soort is in de Lage landen inheems. Onze honingbij heeft van deze hoornaar niet meer last dan van de “gewone” wespen. Indien de hoornaar genoeg keuze heeft jaagt hij liever op kleineren insecten dan op onze honingbij. Het gif van de Europese hoornaar is veel zwakker dan dat van onze honingbij.
  • Vespa velutina (Aziatische hoornaar)
    • Deze soort is iets kleiner dan “onze” Europese hoornaar, en is inheems in Azië (India, Indochina, China en Indonesië ). Volgens Franse onderzoekers is een ondersoort van deze Aziatische hoornaar (de Vespa velutina nigrithorax) in 2004 per abuis in Zuid-Frankrijk beland. Van daaruit heeft deze ondersoort zich flink verspreid, en inmiddels is ze ook in de Lage landen waargenomen.
      • Deze hoornaar jaagt actief op onze honingbij die (in tegenstelling tot de Aziatische honingbij) geen goede verdediging tegen deze hoornaar heeft. Deze hoornaar jaagt op bijen door stationair voor de vliegopening te vliegen en dan de vertrekkende bijen te vangen. Op die manier kan zo’n bijenvolk gedecimeerd worden en uiteindelijk ten gronde gaan.
      • In het najaar zijn deze hoornaars ook belust op de honing van de bijenvolken en bij massale aanvallen kan de gehele kast geplunderd worden. Imkers kunnen dit laatste voorkomen door roosters, waar deze hoornaars niet door kunnen, voor de vliegopening te plaatsen.
  • Vespa mandarinia (reuzenhoornaar)
    • Dit is de grootste soort hoornaar. Deze heeft haar verspreidingsgebied in het gematigde en tropische deel van oostelijk Azië. Deze soort hoornaar kan met gemak een geheel bijenvolk uitroeien, maar komt bij ons dus niet voor. Deze soort hoornaar is vooral bekend geworden vanwege de wijze waarop de in Japan voorkomende ondersoort Aziatische honingbij aanvallen van de in Japan voorkomende ondersoort reuzen hoornaar (Vespa mandarinia japonica) weet te voorkomen.


Onze inheemse Europese hoornaar (Vespa crabro)

(bron imkerpedia)

PowerPoint Veldhoven 2026, 2